Kryeministri i Mbretërisë së Bashkuar, Keir Starmer gjatë samitit të Komunitetit Politik Evropian në kryeqytetin e Armenisë, Jerevan, bëri thirrje për një rol më të fortë evropian brenda NATO-s.
Kjo tha Starmer është e nevojshme pas varësive dhe supozimeve të gjata rreth sigurisë globale që nuk janë më të qëndrueshme.
“Duhet të ketë një element më të fortë evropian në NATO. Nuk kam asnjë dyshim për këtë. Pra, në mbrojtje dhe siguri, tregti dhe energji, të cilat janë shndërruar në armë, na duhet një Evropë shumë më e fortë që të bashkohet rreth këtyre çështjeve”, tha Starmer.
Ai shtoi se Evropa ka qenë “prapa kurbës për shumë kohë” në mbrojtje dhe siguri, duke përmendur mbështetjen e tepërt te partnerët e jashtëm dhe supozimet e vjetruara në lidhje me stabilitetin.
“Tani duhet të jetë Evropa ajo që udhëheq. Tani duhet të udhëheqim për të dalë nga kjo dhe duhet ta bëjmë këtë me ritëm të shpejtë”, shtoi ai.
Disa aleanca “nuk janë aty ku do të donim të ishin”
Kryeministri britanik Keir Starmer theksoi ndryshimet në skenën gjeopolitike globale, duke iu referuar konflikteve të shumta që po zhvillohen dhe pasojave të tyre të gjera.
“Po përballemi me një luftë në dy fronte. Jemi drejt vitit të pestë të luftës në Ukrainë dhe kemi njëkohësisht konfliktin me Iran. Të dy këto po ndikojnë tek të gjithë ne në mënyrë shumë konkrete,” u shpreh ai.
Starmer paralajmëroi se ndikimi i këtyre konflikteve nuk është vetëm ekonomik, por shtrihet edhe në kërcënime të sigurisë brenda vetë vendeve evropiane.
“Ndikimi nuk është vetëm ekonomik… ka edhe sulme të tërthorta në rrugët tona… përmes sulmeve kibernetike. Pra, kjo nuk është diçka e largët, është shumë reale,” tha ai.
Ai gjithashtu vuri në dukje tensionet në aleancat tradicionale, duke shtuar se “Nuk mund të mohojmë që disa nga aleancat tek të cilat jemi mbështetur prej kohësh nuk janë në gjendjen që do të dëshironim të ishin.”
Megjithatë, përballë këtyre sfidave, Starmer theksoi se përpjekjet e fundit të koordinuara tregojnë se vendet evropiane mund të veprojnë në mënyrë efektive së bashku.
Duke iu referuar nismave të përbashkëta për Ukrainën dhe sigurinë detare, ai tha se një bashkëpunim i tillë tregon se “mund të jemi fleksibël, mund të jemi taktikë dhe mund të bashkojmë vende në konfigurime të tilla, për sa kohë që ekziston një qëllim i përbashkët.”
Liderët evropianë po mblidhen këtë të hënë në samitin e tetë të Komunitetit Politik Evropian për të diskutuar mbi bashkëpunimin më të ngushtë në fushat e demokracisë, sigurisë energjetike dhe lidhjeve ekonomike.
Samiti i këtij viti, me temën “Ndërtimi i së ardhmes: Unitet dhe stabilitet në Evropë”, do të bashkëkryesohet nga Presidenti i Këshillit Evropian, Antonio Costa, dhe Kryeministri i Armenisë, Nikol Pashinyan.
Ndërkohë, samiti i parë mes Bashkimit Evropian dhe Armenisë pritet të zhvillohet të martën, me synimin për të forcuar marrëdhëniet dypalëshe. Vitin e kaluar, qeveria armene shpalli synimin për të ndjekur anëtarësimin në Bashkimin Evropian, duke shënuar një largim nga ndikimi i Moskë.
NATO-ja evropiane
Britania ka rënë dakord të krijojë një forcë të përbashkët detare me nëntë vende evropiane për të “plotësuar” NATO-n, që synon të pengojë kërcënimet e ardhshme ruse nga “kufiri i hapur në det” në veri, njoftoi kreu i Marinës Mbretërore.
Pavarësisht krizës së vazhdueshme në Lindjen e Mesme, ku Ngushtica e Hormuzit mbetet e mbyllur pas luftës SHBA-Izrael kundër Iranit, sipas tij “Rusia mbetet kërcënimi më serioz për sigurinë”.
Në një fjalim, ai tha se 10 anëtarët e Forcës së Përbashkët Ekspedite (JEF) nënshkruan një deklaratë qëllimi javën e kaluar për të krijuar një “forcë detare shumëkombëshe” që do të veprojë si një “plotësues i NATO-s”./